Dertig jaar ná Masterbond se ineenstorting in 1991 bly gewone beleggers kwesbaar, ondanks strenger wette en nuwe toesighouers. Sowat R595 miljoen van nagenoeg 12 600 spaarders, meerendeels versigtige afgetredenes, is in deelnemingsverbande en skuldbriewe belê. Die geld is as veilig voorgestel, maar likwidasie en ’n kuratorskap van byna 14 jaar het gevolg.
Die Nel-kommissie onder regter H C Nel het ouditeure skerp berispe oor oneerlikheid, ondoeltreffendheid en ’n gebrek aan onafhanklikheid. Beleggers kon nie self ontwikkelings of geldvloei nagaan nie en moes op ouditmenings vertrou. Ernst & Young het in 1997 vir R40 miljoen geskik, terwyl beleggers sowat R130 miljoen verwag het.
Waarskuwings het vroeg gekom, maar optrede het uitgebly. Die Raad op Finansiële Dienste het reeds in 1985 ondersoek ingestel, en Hennie van Greuning het in 1989 ná ’n ondersoek van twee dae berig fondse is verhaalbaar. Regter Nel het dit ’n ernstige pligsversuim genoem.
Die menslike koste was verwoestend. Don MacKenzie – stigter van die Masterbond Victims’ Association – het in 1995 gesê minstens 16 slagoffers het selfmoord gepleeg. Baie bejaardes het hul hele aftreekapitaal verloor.
Koos Jonker, Johan Winckler en Johan Brits is in 1995 tot tien jaar gevangenisstraf vir bedrog gevonnis en in 2001 op parool vrygelaat. Kurators het sowat R400 miljoen verhaal, met finale uitkerings in 2005.
Sedertdien het King I tot King V, verpligte ouditrotasie en die Twin Peaks-model gevolg. Steinhoff het in 2017 meer as R200 miljard se markwaarde verloor en eise in BHI Trust oorskry nou R1,5 miljard. Meer as 30 eisers het in saak 2026-205183 in Johannesburg gedagvaar.