Eskom se gemiddelde huishoudelike klant op Homepower 4 gaan van 1 April 2027 elke maand R1 144,17 meer betaal as drie jaar tevore ná die volle invoering van sy nuwe kleinhandelstariefplan. Die styging van 57,7 persent raak verbruikers wat sowat 656 kWh per maand gebruik en lê ver bokant die amptelike gemiddelde styging van 33,5 persent oor drie jaar.
Die kleinhandelstariefplan verander hoe Eskom die koste van opwekking, transmissie en verspreiding verhaal en skuif ’n groter deel na vaste gelde. Die Nasionale Energiereguleerder van Suid-Afrika het die plan vroeg in 2025 goedgekeur en Eskom het op 1 April 2026 met gefaseerde invoering oor drie jaar begin om skok op rekenings te demp.
Aanvanklik het Eskom beklemtoon dat daar geen spesiale heffing vir sonkraggebruikers is nie. Later het hy aangevoer dat huise wat die netwerk as battery gebruik nie hul regverdige deel van netwerkkoste betaal nie en ander klante hulle subsidieer. Die debat oor sonkrag het die groter gevolg vir kleiner middelklashuise wat nie vir deernistariewe kwalifiseer nie, grootliks verberg.
Vaste gelde op Homepower 4 het eers van R192,20 tot R298,20 gestyg en daarna tot R538,20 ná die tweede fase. Van 1 April 2027 styg dit met nog 48 persent tot R660,90. Dit is 243,9 persent meer as drie jaar tevore. Selfs met fasering het die Elektrisiteitshandelaarsvereniging van Suid-Afrika in die eerste jaar sowat 30 persent hoër gemiddelde rekenings vir kompleksinwoners gesien.
Alle klante wat 700 kWh of minder per maand gebruik, betaal nou meer as 50 persent meer as drie jaar gelede. ’n Huis wat 300 kWh gebruik, betaal R828,37 meer, ’n styging van 86,3 persent. Huise met sonkrag wat 200 kWh of minder verbruik, betaal meer as dubbel die bedrag van voor die hervorming, al het Eskom jare lank laer verbruik aangemoedig.