Toegang tot finansiering alleen bou nie volhoubare kommersiële boere nie. Finansiële geletterdheid, betroubare markte en langtermynvennootskappe is eweneens noodsaaklik. Dit was die kernboodskap tydens ’n paneelbespreking wat FNB op 8 Oktober by die Royal Show in KwaZulu-Natal aangebied het.
FNB se hoof van landbou in KwaZulu-Natal, Greg Sparrow, het gesê die bank bedien sowat 27 boerderykommoditeite. Kwanalu se hoofuitvoerende beampte, Sandy La Marque, het gesê die doel is winsgewende besighede wat kommersieel kan werk sonder voortdurende hulp.
Kwanalu het 7 607 deelnemers opgelei, 750 werkplasings bewerkstellig en 6 480 besighede ontwikkel oor bykans ’n dekade. Die organisasie meld 20 190 werksgeleenthede, 199 600 lewensbestaan wat geraak is en meer as R1 miljard wat in die landelike ekonomie ingeploeg is. ’n Opvolgstudie onder 45 entrepreneurs wys finansiële geletterdheid het van 25% tot 58% gestyg, terwyl gereelde begroting van 67% tot 96% toegeneem het.
FNB se hoof van sakeontwikkeling, Janice Robson, het gesê banke beoordeel rekords, kontantvloeiprojeksies, marktoegang en risikobegrip. Boere moet persoonlike en sakefinansies skei en hul produksieplan aan ’n geloofwaardige roete na die mark koppel. Streekverkoopsleier Bertram July het boere aangeraai om banke vroeg te nader en nie aan te neem hulle is ongeskik nie.
Veboer Shakes Shabalala van Dundee het vertel hoe ’n speenkalfvoorsieningsooreenkoms met ’n kommersiële boer hom gehelp het om grond te koop nadat hy die Weermag in 2017 verlaat het. Hy het later met bokke en skape uitgebrei, terwyl sy gesin met pluimvee en groente begin het. Sandy Gumede, medestigter van Zulu Girl Wines in Gauteng, het gesê verkope is nie kontant nie en dat ’n produsent se steun noodsaaklik was om voorraad en marktoegang te kry.