Die Suid-Afrikaanse Reserwebank gebruik nou direkte terugvoer van maatskappye om ekonomiese aktiwiteit te meet en rentekoersbesluite te rig. Die bank sê in sy halfjaarlikse oorsig oor monetêre beleid wat Dinsdag verskyn het dat gesprekke met die bedryf vinnige aanwysers oor aktiwiteit en prysdruk verskaf. Dit help om amptelike data te vertolk en is veral nuttig in tye van groot onsekerheid of wanneer data soos die bruto binnelandse produk laat verskyn.
Na proefonderhoude in Augustus 2025 is die program uitgebrei om die meeste groot ekonomiese sektore te dek. Anders as die Buro vir Ekonomiese Ondersoek se opname oor inflasieverwagtinge kyk die Reserwebank na belegging, vraag, koste, loondruk en prysgedrag. Die gesprekke vind tussen elke rentekoersvergadering plaas en is dus meer gereeld en meer tydig, sê Witness Simbanegavi, afdelingshoof vir beleidsontwikkeling.
Sedert die oorlog met Iran einde Februarie uitgebreek het, meld deelnemers swakker ekonomiese momentum. Dit keer die optimisme om wat hulle aan die begin van die jaar uitgespreek het. Die konflik het oliepryse opgestoot, plaaslike petrolkoste verhoog en inflasie aangevuur wat sedert Maart bo die bank se mikpunt van 3% bly.
Vroeë uitkomste toon dat maatskappye bekommerd is oor hoe lank hulle die skok kan absorbeer voordat hulle dit deurvoerkanaal na verbruikerspryse. “Die ander vraag is nou, as pryse hoog bly, hoe lank kan hulle hierdie koste absorbeer voordat hulle dit begin deurvoer, want sodra hulle pryse begin deurvoer, styg inflasie”, sê Simbanegavi. Saam met ander hoëfrekwensie-aanwysers het die terugvoer beleidmakers ’n duideliker beeld gegee van die binnelandse impak van die oorlog in die Midde-Ooste.
Beleidmakers het rentekoerse in September met ’n kwart persentasiepunt tot 7,25% verhoog. Markte verwag nog twee verhogings oor die volgende ses maande. Die bank sê die terugvoer het gewys hoe vinnig en wyd die brandstofprysskok na verbruikerspryse deurwerk.