Die minister van Basiese Onderwys, Siviwe Gwarube, het skole gewaarsku teen ’n eensydige fokus op die matriekslaagsyfer. Sy sê die obsessie rig onberekenbare skade aan die land se vaardigheidspoel aan.
Die fokus skep verkeerde aansporings, het sy gesê in haar toespraak oor die gereedheid vir die Nasionale Senior Sertifikaat-eksamens van 2026. Swakker leerders word teruggehou, terwyl leerders weg van suiwer Wiskunde na Wiskundige Geletterdheid gestuur word om syfers kunsmatig te verhoog.
Sy het gewaarsku dat mededinging tussen provinsies, distrikte en skole tot uitskot en hekwagtery lei. Graad 11-leerders wat na matriek bevorder moes word, word terughou, en deelname aan sleutelvakke daal.
Volgens Gwarube benadeel dit Suid-Afrika se vermoë om vaardighede in STEM, Rekeningkunde en Ekonomiese Wetenskappe te bou. Dié vakke is noodsaaklik vir ekonomiese mededingendheid, want die land het diep en betekenisvolle vaardighede in poortvakke nodig.
Die departement sal provinsies voortaan aan ’n breër mandjie gehalteaanwysers meet. Dit sluit baccalaureusgrade-slaagsyfers, retensiekoerse, onderskeidings en deelname aan Wiskunde, Fisiese Wetenskappe, Rekeningkunde en Ekonomie in, asook geletterdheid en syfervaardigheid.
Die klas van 2026 is die grootste voltydse groep tot nog toe. Altesaam 815 051 voltydse kandidate is vir die Oktober-November-eksamens ingeskryf, wat op 13 Oktober begin, ’n styging van 48 508 teenoor 2025. Saam met 147 781 deeltydse kandidate, ’n toename van 10 763, bring dit die totaal op 962 832.