Die Suid-Afrikaanse Inkomstediens gaan belastingagterstallige skuld baie strenger invorder en reik nou reeds vir so min as R5 000 'n finale aanmaning uit. Die nuwe kommissaris, Johnstone Makhubu, het belastingpligtiges op die SAIT Tax Indaba 2026 gewaarsku dat verligtingsmeganismes nie gebruik kan word om wettige verpligtinge te ontduik nie.
Makhubu het gesê die belastingskuldboek het tot meer as R600 miljard gegroei, waarvan sowat R280 miljard as invorderbaar geïdentifiseer is. SARS beoog om vanjaar R126 miljard uit daardie invorderbare skuld te vorder.
In 2025 het SARS saam met erkende beheerliggame 'n versnelde skuldproses ingestel vir onbetwiste skuld ouer as 12 maande. Byna 90% van die aansoeke om 'n kompromie is van die hand gewys omdat aansoekers nie werklike finansiële swaarkry kon bewys nie. In baie gevalle het bankstate gewys dat belastingpligtiges aansienlik meer kon betaal as wat hulle aangebied het.
Jashwin Baijoo, vennoot by Tax Consulting South Africa, sê die strenger benadering blyk duidelik uit invorderingspraktyke. Indien geen betaling ontvang word nie, volg aanstellings van derdeparty-invorderaars, siviele vonnisse, beslagleggingsbevele en persoonlike aanspreeklikheid vir direkteure.
'n Belastingskuld is 'n bedrag wat regtens aan SARS verskuldig is en vir 30 dae of langer onbetaald bly. So skuld kan uit foute of nalatigheid spruit, maar ook wanneer ondernemings kontant gebruik om aan die gang te bly. 'n Las van R2 miljoen kan tot R10 miljoen groei ná boetes en rente, terwyl meer as R25 miljard aan administratiewe boetes toegeskryf word.
Belastingpligtiges met 'n finale aanmaning het gewoonlik 10 werksdae om te betaal, 'n betalingsreëling te vra, betaling op te skort, 'n aanslag te betwis of 'n kompromie te versoek. André Daniels van Tax Consulting South Africa beklemtoon dat uitstel volle terugbetaling oor tyd beteken, terwyl 'n kompromie ernstige swaarkry vereis en die bewyslas op die belastingpligtige rus.