Die Padongelukfonds (POF) wil die brandstofheffing tot R3,00 per liter verhoog en ondersoek ’n aparte verpligte fooi vir alle motoriste wanneer lisensieskywe hernu word. Die voorstel volg op ’n skerp daling in inkomste en jare se druk op die fonds se finansies.
Volgens die POF se jaarverslag vir 2025/26 het totale inkomste met 5% gedaal tot R48,1 miljard, vergeleke met R50,8 miljard die vorige jaar. Netto brandstofheffings het 99,40% van die totale inkomste uitgemaak. Die fonds sê verminderde brandstofvolumes en ’n heffing wat jare lank onveranderd gebly het, het reële inkomste uitgeput.
Die Nasionale Tesourie het die heffing in 2026 vir die eerste keer in vyf jaar verhoog, met 7 sent per liter tot R2,25, vanaf R2,18 sedert 2021/22. Die fonds het die verhoging verwelkom, maar sê dit is nie genoeg nie. Laer brandstofverkope, onder meer weens hoër brandstofpryse na die oorlog in die Midde-Ooste en ander inflasiedruk, het invordering verder ondermyn.
Die bestuur het deur die mediumtermyn-bestedingsraamwerk voorgestel dat die heffing tot R3,00 per liter styg, saam met kapitaalsteun van die Tesourie. Die doel is om solvensie te stabiliseer en ’n onbeperkte eisetrajek te befonds.
Benewens die hoër heffing ondersoek die fonds ’n heffing op buitelands geregistreerde voertuie wat Suid-Afrika binnekom en op registrasie en lisensiehernuwings. Dit wil veral elektriese en hibriede voertuie insluit, wat geen brandstof gebruik nie en dus nie tans bydra nie, hoewel hulle dieselfde voordele ontvang.
Minister van Vervoer Barbara Creecy het in Julie bevestig dat ’n nuwe befondsingsmodel ondersoek word en dat daar meriete in ’n aparte verpligte POF-fooi by registrasie en hernuwing is.